Weetjes

Wat staat er op een voorschrift?

• naam, voornaam en adres van de voorschrijver, met zijn of haar RIZIV-nummer;
• uw naam en voornaam; bij een kind of zuigeling de naam van het kind, met de vermelding “kind” of “zuigeling”;
• het geneesmiddel: de merknaam of de werkzame stof (voorschrift op stofnaam), de vorm, de sterkte en de dosering;
• bij een voorschrift op stofnaam ook hoe lang de behandeling duurt;
• de datum en de handtekening van de voorschrijver;
• eventueel een einddatum, als het voorschrift korter of langer dan 3 maanden geldig is, of een begindatum, als u de behandeling pas later mag starten.

Uw arts vermeldt ook de dosis en de grootte van de verpakking. Staat er geen dosis op, dan geeft de apotheker de laagste dosis mee; staat er geen verpakkingsgrootte op, dan de kleinste verpakking.

Het elektronisch voorschrift

Sinds 1 januari 2020 schrijft uw arts geneesmiddelen elektronisch voor. Op papier mag het nog alleen als de arts op 1 januari 2020 al 64 jaar of ouder was, als de arts voorschrijft buiten de praktijk (bijvoorbeeld bij een huisbezoek of in een woonzorgcentrum), of bij overmacht (bijvoorbeeld een storing).

Een bewijs van elektronisch voorschrift op papier krijgt u alleen als u erom vraagt. U vindt uw voorschriften ook online en in apps: zie Uw voorschriften raadplegen.

Uw geneesmiddelen afhalen

In de apotheek haalt u uw geneesmiddelen af met:

• uw identiteitskaart (eID), voor elektronische voorschriften;
• uw rijksregisternummer, voor elektronische voorschriften, als de apotheek uw eID de voorbije 15 maanden al heeft ingelezen;
• het bewijs van elektronisch voorschrift, op papier of op uw smartphone;
• het papieren voorschrift.

Hoe u uw voorschrift vooraf aan ons bezorgt, leest u op Voorschriften.

Hoe lang is een voorschrift geldig?

Standaard 3 maanden vanaf de datum van het voorschrift. Uw arts kan een kortere of langere termijn kiezen, maar nooit langer dan 1 jaar; de einddatum staat dan op het voorschrift of op het bewijs. Binnen die termijn kan u uw geneesmiddel afhalen en betaalt het ziekenfonds zijn deel terug.

Hoeveel verpakkingen per voorschrift?

Van een terugbetaald geneesmiddel betaalt het ziekenfonds één verpakking per voorschrift terug. Staan er toch meer verpakkingen op, dan betaalt u vanaf de tweede verpakking de volledige prijs. Voor sommige geneesmiddelen mag de arts zelf het aantal verpakkingen kiezen (bij insuline tot 3.000 eenheden per voorschrift), en een voorschrift op stofnaam mag een behandeling van maximaal 3 maanden dekken. Geneesmiddelen die niet terugbetaald worden, mag de arts in meerdere verpakkingen voorschrijven.

Meer info
Welke gegevens staan op een voorschrift? (RIZIV) ↗
Het elektronisch voorschrift (RIZIV) ↗
Hoe lang is een voorschrift geldig? (RIZIV) ↗

Elke apotheker bij wie u een geneesmiddel op voorschrift koopt, houdt dat bij in uw farmaceutisch dossier. Tenzij u vraagt om dat niet te doen, mag de apotheker er ook andere gegevens in opnemen, zoals:

• geneesmiddelen zonder voorschrift en andere producten (bijvoorbeeld voedingssupplementen);
• chronische ziekten;
• allergieën of intoleranties (bijvoorbeeld voor lactose) die het gebruik van geneesmiddelen kunnen verstoren.

Zo kan uw apotheker u beter raad geven en problemen voorkomen, zoals dubbel gebruik van geneesmiddelen of een te hoge of te lage dosis. Indien nodig neemt de apotheker contact op met uw huisarts.

Gedeeld Farmaceutisch Dossier

Met het Gedeeld Farmaceutisch Dossier (GFD) kan ook een andere apotheker een deel van uw farmaceutisch dossier inkijken, bijvoorbeeld de apotheker van wacht. Zo kan ook die u goede raad geven.

In uw GFD staan uw medicatieschema en de geneesmiddelen en vaccins die u in een apotheek aangekocht heeft (naam, hoeveelheid, dosering en datum). Uw volledige vaccinatiegeschiedenis, ook die van uw kindertijd, staat in Vaccinnet, het register van de Vlaamse overheid; u vindt ze terug in Mijngezondheid. Uw gegevens worden veilig versleuteld bewaard.

Een apotheker kan uw GFD alleen inkijken als u daarvoor toestemming gaf. Die toestemming geeft u bij uw apotheker, bij uw huisarts, bij een opname in het ziekenhuis of zelf via de website patientconsent.be. U kan ze op elk moment intrekken.

Meer info
Uw toestemming voor het delen van gezondheidsgegevens (eHealth) ↗
Mijngezondheid ↗
Het Gedeeld Farmaceutisch Dossier (FarmaFlux) ↗

Uw ziekenfonds in de apotheek

In de apotheek vragen we met uw elektronische identiteitskaart (eID) uw gegevens op bij uw ziekenfonds, via het beveiligde netwerk MyCareNet. Zo kennen we altijd uw juiste statuut en rekenen we het juiste tarief aan. Er staan geen ziekenfondsgegevens op uw eID: verandert uw situatie, dan hoeft u niets te laten aanpassen. (De vroegere SIS-kaart bestaat sinds 2014 niet meer.)

Voor een terugbetaald geneesmiddel betaalt u in de apotheek alleen uw eigen deel, het remgeld. Het ziekenfonds betaalt de rest rechtstreeks aan de apotheek.

Minder betalen

Hebt u een laag gezinsinkomen of een bepaalde uitkering, dan hebt u mogelijk recht op de verhoogde tegemoetkoming. U betaalt dan minder remgeld, ook in de apotheek. Vraag het na bij uw ziekenfonds. Lopen uw kosten hoog op, dan beschermt de maximumfactuur u (zie Maximumfactuur).

Geen eID?

Wie geen Belgische eID heeft, zoals grensarbeiders of kinderen jonger dan 12 jaar zonder Kids-ID, krijgt een ISI+-kaart. Die werkt in de apotheek op dezelfde manier. Voor kinderen jonger dan 12 jaar bestaat de ISI+-kaart sinds 2025 alleen nog digitaal, in de app MyGov.be; een plastic kaart die u al hebt, blijft geldig tot de vervaldatum.

Kleefbriefjes

Steeds meer artsen sturen hun getuigschrift elektronisch naar uw ziekenfonds (eAttest); dan hebt u geen kleefbriefje nodig. Voor papieren documenten die u zelf aan uw ziekenfonds bezorgt, gebruikt u ze nog wel.

Van ziekenfonds veranderen

U kan op elk moment beslissen om van ziekenfonds te veranderen. De overstap gaat in op de eerste dag van een kwartaal (1 januari, 1 april, 1 juli of 1 oktober). Uw nieuwe ziekenfonds regelt alles met het oude, en u blijft intussen gewoon verzekerd.

Naar het buitenland?

Dan hebt u naast uw eID ook een Europese ziekteverzekeringskaart nodig (zie Europese ziekteverzekeringskaart).

Meer info
Derdebetalersregeling (RIZIV) ↗
Verhoogde tegemoetkoming (RIZIV) ↗
De ISI+-kaart (Kruispuntbank van de Sociale Zekerheid) ↗
Het eAttest (RIZIV) ↗

De Europese ziekteverzekeringskaart (EZVK) bewijst dat u in orde bent met de ziekteverzekering. Hebt u tijdens een tijdelijk verblijf in het buitenland onverwacht medische zorg nodig, dan krijgt u die met de EZVK onder dezelfde voorwaarden als de inwoners van dat land. De reden van uw verblijf (vakantie, studie, werk …) speelt geen rol.

Waar is de kaart geldig?

In alle landen van de Europese Unie, in IJsland, Liechtenstein, Noorwegen en Zwitserland, en in het Verenigd Koninkrijk.

Wat dekt de kaart niet?

Geplande zorg: gaat u naar het buitenland om er verzorgd te worden, dan hebt u vooraf de toestemming van uw ziekenfonds nodig (formulier S2). In een privéziekenhuis kan u de EZVK ook niet gebruiken: u betaalt dan zelf en bezorgt de factuur aan uw ziekenfonds.

Terugbetaling

De zorg en de terugbetaling volgen de regels van het land waar u bent; hoeveel u terugkrijgt, hangt dus af van het land en van de zorgverlener. U kan de terugbetaling ter plaatse regelen bij een ziekenfonds van dat land, of na uw terugkeer: bezorg dan de originele facturen aan uw eigen ziekenfonds. U wordt dan terugbetaald volgens de tarieven van dat land, tenzij u vraagt om de Belgische tarieven toe te passen.

Aanvragen

Vraag uw EZVK tijdig aan bij uw ziekenfonds, op de website, in de app of aan het loket. Elk gezinslid heeft een eigen kaart nodig. De kaart is meestal 2 jaar geldig; de einddatum staat op de kaart. Hebt u geen kaart, bent u ze kwijt of bent u te laat met uw aanvraag, vraag dan een vervangend attest aan uw ziekenfonds. Dat is even geldig, maar alleen voor de duur van uw verblijf.

Meer info
Op vakantie in Europa (RIZIV) ↗

Formulier van contante betaling

Kan de apotheek het deel van het ziekenfonds niet rechtstreeks aanrekenen, bijvoorbeeld omdat een document of gegeven ontbreekt, dan betaalt u de volledige prijs. U krijgt dan een ingevuld formulier van contante betaling. Stuur het naar uw ziekenfonds; dat betaalt u zijn deel terug.

BVAC-attest

Met een BVAC-attest (“Bijkomende Verzekering – Assurance Complémentaire”) krijgt u geneesmiddelen terugbetaald via een hospitalisatieverzekering, een verzekering tegen arbeidsongevallen of de aanvullende voordelen van uw ziekenfonds. Sommige ziekenfondsen betalen zo een deel terug van bijvoorbeeld vaccins, rookstopmiddelen, anticonceptie of homeopathische geneesmiddelen op voorschrift. Welke producten en hoeveel, verschilt per ziekenfonds: vraag het na bij uw ziekenfonds. Een kasticket geldt niet als bewijs.

Kreeg u van uw verzekeraar een kaart met streepjescode (zoals AssurPharma), dan stuurt de apotheker het attest digitaal door. U krijgt dan een ontvangstbewijs dat u zelf bewaart.

Geneesmiddelen met akkoord van de adviserend arts

Sommige geneesmiddelen, meestal voor ernstige aandoeningen, worden alleen terugbetaald als de adviserend arts van uw ziekenfonds akkoord gaat. Uw arts vraagt dat akkoord aan. Het wordt elektronisch geregistreerd en de apotheker kijkt het na bij het afleveren; u hoeft geen papieren attest meer mee te brengen. Het akkoord geldt voor een bepaalde periode, vaak een jaar. Noteer de einddatum en laat uw arts tijdig een verlenging aanvragen, anders betaalt u de volle prijs.

Meer info
Contant betalen in de apotheek (RIZIV) ↗
Geneesmiddelen met akkoord van de adviserend arts (RIZIV) ↗

Bent u in orde met uw ziekteverzekering en hebt u een voorschrift, dan betaalt u voor een terugbetaald geneesmiddel alleen uw eigen deel: het remgeld. Het ziekenfonds betaalt de rest rechtstreeks aan de apotheek (zie Ziekenfonds).

De terugbetalingscategorieën

Hoeveel u zelf betaalt, hangt af van de categorie van het geneesmiddel:

• A: levensnoodzakelijke geneesmiddelen, bijvoorbeeld bij kanker of diabetes;
• B: therapeutisch belangrijke geneesmiddelen, bijvoorbeeld geneesmiddelen tegen hoge bloeddruk of astma, en antibiotica;
• C: geneesmiddelen voor een symptomatische behandeling, bijvoorbeeld slijmoplossers;
• Cs: bijvoorbeeld geneesmiddelen tegen allergie;
• Cx: bijvoorbeeld anticonceptie.

Geneesmiddelen die niet terugbetaald worden (soms “categorie D” genoemd), betaalt u volledig zelf, zoals de meeste vitaminen en veel geneesmiddelen zonder voorschrift.

Hoeveel remgeld?

Sinds 1 januari 2026 betaalt u per verpakking minstens 1 euro als u recht hebt op de verhoogde tegemoetkoming, en minstens 2 euro als u gewoon verzekerd bent. Dat geldt ook voor geneesmiddelen van categorie A, die vroeger gratis waren. Er is ook een maximum per verpakking:

De bedragen worden elk jaar aangepast aan de index. De actuele bedragen vindt u bij het RIZIV ↗.

Beperkte terugbetaling

Sommige geneesmiddelen worden alleen terugbetaald voor bepaalde patiënten of voor een beperkt aantal verpakkingen. Soms is daarvoor het akkoord van de adviserend arts van uw ziekenfonds nodig (zie Attesten).

Meer info
De terugbetalingscategorieën (RIZIV) ↗

De maximumfactuur (MAF) beperkt hoeveel remgeld uw gezin per jaar betaalt. Bereikt uw gezin in een kalenderjaar het plafond, dan betaalt het ziekenfonds het remgeld boven dat plafond volledig terug. Dat gebeurt automatisch: u hoeft zelf niets te doen.

Welke kosten tellen mee?

• het remgeld voor artsen, tandartsen, kinesitherapeuten, verpleegkundigen en andere zorgverleners;
• het remgeld voor geneesmiddelen van categorie A, B, C, Cs en Cx en voor magistrale bereidingen (Cs en Cx tellen mee sinds 2026);
• het remgeld voor technische prestaties, zoals operaties, röntgenfoto’s en labo-onderzoeken;
• uw persoonlijk aandeel in de ligdagprijs bij een opname in het ziekenhuis, en enkele andere kosten bij een opname.

In de apotheek

Hebt u het plafond bereikt, dan laat uw ziekenfonds dat aan de apotheek weten. Voor terugbetaalde geneesmiddelen en magistrale bereidingen betaalt u dan geen remgeld meer.

Hoe hoog is het plafond?

Dat hangt af van het netto belastbaar inkomen van uw gezin van twee jaar eerder:

• Hebt u recht op de verhoogde tegemoetkoming, dan geldt de sociale MAF met een plafond van € 548,55 (zie Ziekenfonds).
• Voor een kind jonger dan 19 jaar geldt een eigen plafond van € 792,35, los van het gezinsinkomen.
• Heeft een gezinslid een chronische ziekte of betaalde het de voorbije twee jaar veel remgeld, dan daalt het plafond met € 121,90.

Deze bedragen gelden sinds 1 januari 2026 en worden elk jaar aangepast aan de index. De actuele bedragen vindt u bij het RIZIV ↗.

Meer info
Hoe uw ziekenfonds de maximumfactuur berekent (RIZIV) ↗

De vroegere Vlaamse zorgverzekering is nu een onderdeel van de Vlaamse sociale bescherming. Die helpt mensen die veel zorg nodig hebben om kosten te betalen die niet medisch zijn, zoals hulp thuis, zorgmateriaal, vervoer of een bijdrage voor een woonzorgcentrum.

De zorgpremie

Woont u in Vlaanderen en bent u ouder dan 25 jaar, dan bent u verplicht aangesloten bij een zorgkas en betaalt u elk jaar een zorgpremie: 100 euro, of 35 euro als u recht hebt op de verhoogde tegemoetkoming. Woont u in Brussel, dan kiest u zelf of u aansluit. Uw zorgkas is meestal verbonden aan uw ziekenfonds.

De zorgbudgetten

• Zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden (vroeger de zorgverzekering): 140 euro per maand, voor wie in een woonzorgcentrum woont of thuis veel zorg nodig heeft. Veel mensen krijgen het automatisch; anders vraagt u het aan bij uw zorgkas.
• Zorgbudget voor ouderen met een zorgnood: tot 754 euro per maand, voor wie 66 jaar of ouder is en zorg nodig heeft. Het bedrag hangt af van uw inkomen en van hoeveel zorg u nodig hebt.
• Zorgbudget voor mensen met een handicap: 300 euro per maand, voor wie al een erkende handicap en een vastgestelde ondersteuningsnood heeft. Het wordt niet meer aan nieuwe personen toegekend. Komt u in aanmerking, dan neemt uw zorgkas zelf contact met u op.

Het zorgbudget is een vast bedrag per maand. U hoeft er geen kostenbewijzen van de apotheek voor te verzamelen.

Hulpmiddelen

Via de Vlaamse sociale bescherming kan u ook een rolstoel of een ander mobiliteitshulpmiddel huren of kopen met een tegemoetkoming.

Meer info
De zorgpremie (Departement Zorg) ↗
Formulieren om aan te sluiten of een vrijstelling te bewijzen (Departement Zorg) ↗
Vlaamse sociale bescherming (Vlaanderen.be) ↗
Uw aansluiting en de zorgpremie (Vlaanderen.be) ↗
De zorgbudgetten (Vlaanderen.be) ↗
Mobiliteitshulpmiddelen (Vlaanderen.be) ↗

VOS betekent “voorschrift op stofnaam”. Uw arts schrijft dan niet de merknaam van een geneesmiddel voor, maar de werkzame stof, met de sterkte en de vorm: bijvoorbeeld “paracetamol 500 mg tablet” in plaats van een merknaam zoals Dafalgan®, Panadol® of Perdolan®. De naam van de werkzame stof is door de Wereldgezondheidsorganisatie vastgelegd en is in alle landen dezelfde. Zo is er geen verwarring mogelijk.

Wat krijgt u in de apotheek?

Bij een voorschrift op stofnaam geeft de apotheker een geneesmiddel uit de groep van de goedkoopste geneesmiddelen met dezelfde werkzame stof, sterkte en vorm. Die werken even goed als het merkgeneesmiddel. Staat er geen aantal op het voorschrift, dan krijgt u de kleinste terugbetaalde verpakking.

Wilt u toch een duurder merk, dan betaalt u de volledige prijs zelf: het ziekenfonds betaalt dan niets terug.

Is geen van de goedkoopste geneesmiddelen tijdig beschikbaar, of is de behandeling dringend, dan mag de apotheker een ander, zo goedkoop mogelijk geneesmiddel meegeven. Voor sommige geneesmiddelen raden de richtlijnen af om van merk te wisselen; daar houdt de apotheker rekening mee.

Antibiotica en middelen tegen schimmels

Voor een korte behandeling geldt elk voorschrift van een antibioticum of van een middel tegen schimmels als een voorschrift op stofnaam, ook als de arts een merknaam schreef. U krijgt dus een van de goedkoopste. Dat geldt niet voor een langdurige behandeling, en ook niet als de arts noteert dat u allergisch bent voor een hulpstof of dat het geneesmiddel om medische redenen niet vervangen mag worden.

Voorschrift op merknaam

Voorschrijven op stofnaam is geen verplichting. Schrijft de arts een merknaam voor (behalve bij de antibiotica en middelen tegen schimmels hierboven), dan mag de apotheker zonder akkoord van de arts geen ander geneesmiddel meegeven.

Voorschrijven op stofnaam bespaart geld, voor u en voor de ziekteverzekering.

Meer info
Voorschrift op stofnaam: zo levert de apotheker af (RIZIV) ↗
Antibiotica en middelen tegen schimmels (RIZIV) ↗
De goedkoopste geneesmiddelen opzoeken (RIZIV) ↗
Voorschrijven op stofnaam en substitutie (FAGG) ↗

Een generiek geneesmiddel is iets anders dan een voorschrift op stofnaam (zie VOS). Het is een kopie van een bestaand geneesmiddel waarvan het octrooi verlopen is: dezelfde werkzame stof, dezelfde sterkte en dezelfde vorm, maar goedkoper, omdat de fabrikant de kosten voor onderzoek en ontwikkeling niet meer moet terugverdienen. Vaak draagt het de naam van de werkzame stof, gevolgd door de naam van de firma.

Even goed

Een generiek geneesmiddel kan er anders uitzien (vorm, kleur) en andere hulpstoffen bevatten, maar het werkt op dezelfde manier. De fabrikant moet aantonen dat evenveel werkzame stof even snel in uw bloed komt als bij het origineel. Het Federaal Agentschap voor Geneesmiddelen (FAGG) controleert generieke en originele geneesmiddelen even streng.

Biosimilars

Ook van biologische geneesmiddelen, die gemaakt worden met levende cellen, bestaan er goedkopere versies: biosimilars. Dat zijn geen exacte kopieën, maar ze worden uitgebreid vergeleken met het origineel en werken even goed en even veilig.

Wat betaalt u?

Komt er een generiek geneesmiddel op de markt, dan dalen de prijs en de terugbetaling van het origineel (de referentieterugbetaling). Veel originele geneesmiddelen kosten daardoor nu evenveel als hun generieken. Is het origineel toch duurder gebleven, dan betaalt u het verschil zelf. Bij een voorschrift op stofnaam krijgt u altijd een van de goedkoopste geneesmiddelen (zie VOS). Vraag gerust aan uw arts of apotheker of er een goedkoper alternatief is.

Meer info
Wat is een generisch geneesmiddel? (FAGG) ↗
Biologische geneesmiddelen en biosimilars (FAGG) ↗
De referentieterugbetaling (RIZIV) ↗

Geneesmiddelen voorkomen of genezen ziekten, of verlichten de klachten. In België controleert het Federaal Agentschap voor Geneesmiddelen (FAGG) hun kwaliteit, veiligheid en doeltreffendheid. Een geneesmiddel mag alleen verkocht worden als het een vergunning voor het in de handel brengen (VHB) of een registratie heeft, en alleen door een apotheker: in de apotheek of via de website van een erkende apotheek.

Hoe herkent u een vergund geneesmiddel?

Op de verpakking staat het nummer van de vergunning of de registratie (x = een cijfer, Y = een letter):

Geneesmiddelen die de apotheker zelf bereidt (magistrale bereidingen), hebben geen vergunningsnummer. In de geneesmiddelendatabank van het FAGG kan u nakijken of een geneesmiddel in België vergund is.

Geneesmiddel of voedingssupplement?

Een voedingssupplement (bijvoorbeeld met vitaminen, mineralen of planten) is geen geneesmiddel. Het mag niet beweren dat het een ziekte voorkomt of geneest, en het kan nooit een behandeling vervangen. Op de verpakking staat “voedingssupplement”. Neemt u ook geneesmiddelen, vraag dan raad aan uw arts of apotheker voor u een voedingssupplement gebruikt.

Meer info
Hoe herkent u een vergund geneesmiddel? (FAGG) ↗
Geneesmiddelendatabank (FAGG) ↗
Voedingssupplementen en bijwerkingen melden (FOD Volksgezondheid) ↗

• Volg altijd het advies van uw arts en apotheker.
• Lees de bijsluiter aandachtig. Is iets niet duidelijk, vraag het dan aan uw arts of apotheker. Bent u de bijsluiter kwijt, dan vindt u hem terug via Bijsluiters opzoeken op onze website, of in de geneesmiddelendatabank van het FAGG. Staat er een zwarte driehoek ▼ in de bijsluiter, dan wordt het geneesmiddel extra opgevolgd; dat betekent niet dat het gevaarlijk is.
• Bewaar een geneesmiddel altijd in de originele verpakking, met de bijsluiter, en buiten het bereik van kinderen (zie Bewaren geneesmiddelen).
• Schrijf de naam van de gebruiker op de verpakking.
• Kijk altijd de vervaldatum na.
• Een geneesmiddel is alleen voor de persoon voor wie het voorgeschreven is. Geef het nooit door aan anderen.
• Houd u aan de dosis, het moment en de duur van de behandeling. Neem een geneesmiddel niet langer dan voorgeschreven, stop ook niet te vroeg en verminder de dosis niet op eigen houtje.
• Vertel uw apotheker welke andere geneesmiddelen u neemt, ook zonder voorschrift en ook kruidenmiddelen. Breng ook uw arts op de hoogte van alle producten die u gebruikt.
• Raadpleegt u een andere arts of een specialist, vertel dan welke geneesmiddelen u neemt.

Bijwerkingen

Merkt u een bijwerking, ook een die niet in de bijsluiter staat, neem dan contact op met uw arts of apotheker. U kan een bijwerking ook zelf melden aan het FAGG, op eenbijwerkingmelden.be, ook als u niet zeker weet of het geneesmiddel de oorzaak is. Een familielid kan dat voor u doen. Uw apotheker blijft u ook na de aflevering begeleiden.

Meer info
Een bijwerking melden (FAGG) ↗
Vragen en antwoorden over bijwerkingen (FAGG) ↗
Geneesmiddelendatabank: bijsluiters opzoeken (FAGG) ↗

• Bewaar geneesmiddelen altijd buiten het bereik en het zicht van kinderen, bijvoorbeeld hoog in een kast die op slot kan. Zeg dat ook aan wie op uw kinderen past: grootouders, babysit, onthaalouder. Leer uw kinderen dat geneesmiddelen geen snoepjes zijn.
• Geneesmiddelen zijn gevoelig voor licht, warmte en vocht. Bewaar ze op een droge, donkere plaats, bij kamertemperatuur en niet warmer dan 25 °C. De badkamer en de keuken zijn daarvoor niet geschikt; een slaapkamer, of een kelder die niet vochtig is, wel.
• Lees in de bijsluiter hoe u het geneesmiddel moet bewaren. Sommige geneesmiddelen moeten in de koelkast (2 tot 8 °C), zoals vaccins, insuline die u nog niet gebruikt en sommige zetpillen. Leg ze in het midden van de koelkast, nooit in de deur en nooit tegen het vriesvak. Ook hoestsiroop die de apotheker zelf bereidt, bewaart u best in de koelkast.
• Bewaar geneesmiddelen altijd in de originele verpakking, met de bijsluiter, om vergissingen te voorkomen. Bent u de bijsluiter kwijt, dan vindt u hem terug via Bijsluiters opzoeken op onze website, of in de geneesmiddelendatabank van het FAGG.

Vervallen of ongebruikte geneesmiddelen

Gooi ze niet weg, maar breng ze terug naar de apotheek. Dat is gratis, en elke apotheek moet ze aannemen, ook als u ze ergens anders kocht. De doos en de bijsluiter moet u zelf weggooien; laat tabletten wel in hun strip en vloeistoffen in hun eigen flesje. Injectienaalden brengt u niet naar de apotheek: verzamel ze in een naaldcontainer en breng die naar het recyclagepark (klein gevaarlijk afval). Meer hierover leest u op Vervallen medicatie.

Meer info
Vervallen of ongebruikte geneesmiddelen (FAGG) ↗
Oude en vervallen geneesmiddelen (OVAM) ↗
Geneesmiddelendatabank: bijsluiters opzoeken (FAGG) ↗

Voor kleine kwaaltjes gaat u niet altijd naar de arts. Een geneesmiddel zonder voorschrift kan dan handig zijn, bijvoorbeeld een pijnstiller, een laxeermiddel, een middel tegen maagklachten of tegen hooikoorts. Maar het blijven geneesmiddelen, met voor- en nadelen. Enkele gouden regels:

• Uw arts en apotheker zijn uw beste raadgevers. Neemt u al geneesmiddelen op voorschrift, vraag dan altijd raad: niet alle geneesmiddelen gaan samen.
• Lees altijd de bijsluiter en wat er op de verpakking staat: hoe u het geneesmiddel juist gebruikt, wanneer u het beter niet neemt en welke bijwerkingen het kan hebben. U vindt elke bijsluiter ook via Bijsluiters opzoeken op onze website, of in de geneesmiddelendatabank van het FAGG.
• Koop geneesmiddelen alleen in een apotheek of op de website van een erkende apotheek (zie Vergunde geneesmiddelen).
• Sommige geneesmiddelen maken u slaperig of minder alert. Kijk in de bijsluiter of u ermee mag autorijden. Alcohol en geneesmiddelen gaan niet samen.
• Bent u zwanger of geeft u borstvoeding, neem dan nooit zomaar een geneesmiddel.
• Geef kinderen zo weinig mogelijk geneesmiddelen. Geneesmiddelen voor volwassenen zijn meestal niet geschikt voor kinderen, en de dosis hangt af van hun leeftijd en gewicht.
• Neem niet meteen een geneesmiddel; soms helpen ook frisse lucht, rust of beweging.
• Zelfmedicatie is altijd van korte duur. Wordt het niet beter, of wordt het erger, raadpleeg dan een arts.
• Let op dat u niet twee keer dezelfde werkzame stof neemt. Veel combinatiemiddelen, zoals middelen tegen griep, bevatten bijvoorbeeld ook paracetamol.
• Bewaar het geneesmiddel zoals aangegeven en let op de vervaldatum (zie Bewaren geneesmiddelen).
• Gebruik geen geneesmiddelen die een arts voor iemand anders voorschreef. Wat de een helpt, is niet altijd goed voor de ander.

Bij zelfmedicatie kan u altijd bij uw apotheker terecht. Die luistert, stelt de juiste vragen en denkt met u mee. Uw apotheker let op hoe uw geneesmiddelen samengaan, en zegt u wanneer u beter een arts raadpleegt.

Meer info
12 tips voor een goed gebruik van geneesmiddelen (FAGG) ↗
Pijnstillers en zelfmedicatie (FAGG) ↗
Geneesmiddelendatabank: bijsluiters opzoeken (FAGG) ↗

Een zorgtraject organiseert de aanpak, de behandeling en de opvolging van een chronische ziekte. U werkt daarvoor samen met uw huisarts en uw specialist; met z’n drieën ondertekent u een zorgtrajectcontract. Er bestaan zorgtrajecten voor diabetes type 2 en voor chronische nierinsufficiëntie. Voor wie pas diabetes type 2 heeft, bestaat er ook een opstarttraject.

Voorwaarden

Uw huisarts beheert uw globaal medisch dossier (GMD). U gaat minstens twee keer per jaar naar uw huisarts en minstens één keer per jaar naar uw specialist. Uw ziekenfonds kijkt dat elk jaar na.

Voordelen bij diabetes type 2

• Uw raadplegingen bij de huisarts worden volledig terugbetaald (niet bij een huisbezoek).
• Diabeteseducatie, en op voorschrift van uw huisarts ook enkele sessies bij een diëtist en een podoloog, worden terugbetaald.
• Gebruikt u insuline of een ander geneesmiddel dat uw arts daarvoor aanduidt, dan krijgt u in de apotheek een glucosemeter, teststrips en lancetten terugbetaald, op een voorschrift met de vermelding “zorgtraject diabetes”.

Vraag uw huisarts of een zorgtraject iets voor u is.

Meer info
De voorwaarden voor een zorgtraject diabetes type 2 (RIZIV) ↗
Wat het zorgtraject diabetes type 2 terugbetaalt (RIZIV) ↗
Het opstarttraject diabetes type 2 (RIZIV) ↗
De voorwaarden voor een zorgtraject chronische nierinsufficiëntie (RIZIV) ↗

Geneesmiddelen moeten aan zeer strenge wettelijke eisen voldoen. De kwaliteit van geneesmiddelen en grondstoffen wordt voortdurend opnieuw gecontroleerd, onder meer door de Dienst voor Geneesmiddelenonderzoek (DGO), het laboratorium van de Algemene Pharmaceutische Bond (APB), dat erkend is door het FAGG.

Voldoet een product niet aan de normen, bijvoorbeeld door de samenstelling, de verpakking of de bijsluiter, dan wordt het van de markt gehaald. Daardoor kan een geneesmiddel tijdelijk niet beschikbaar zijn. Of een geneesmiddel beschikbaar is, kan u nakijken in FarmaStatus van het FAGG; u kan er ook een e-mail vragen zodra het weer te krijgen is.

Meer info
FarmaStatus: is mijn geneesmiddel beschikbaar? (FAGG) ↗
Algemene Pharmaceutische Bond (APB) ↗

Namaakgeneesmiddelen zijn ook in Europa een probleem. Vaak bevatten ze te weinig of helemaal geen werkzame stof, of zelfs schadelijke stoffen. Ze kunnen uw gezondheid ernstig in gevaar brengen.

Zo beschermt de apotheek u

Sinds 2019 heeft elk geneesmiddel op voorschrift een unieke code in een streepjescode, en een zegel dat toont of de verpakking al geopend werd. Bij het afleveren scant de apotheker die code en vergelijkt ze met een centrale databank. Is er iets mis, bijvoorbeeld een namaakproduct of een product dat de firma terugroept, dan krijgt de apotheker een signaal en wordt het product tegengehouden.

Geneesmiddelen kopen op internet

In België mogen alleen vergunde apotheken geneesmiddelen online verkopen, en enkel geneesmiddelen zonder voorschrift. Zo’n internetapotheek staat op de lijst van het FAGG en toont op elke pagina het Europese logo; als u erop klikt, komt u bij die lijst.

Wees voorzichtig met buitenlandse of onbekende websites, ook als ze er professioneel uitzien of veel goedkoper zijn.

Reserveren is iets anders

Via de website van een apotheek kan u geneesmiddelen reserveren, ook geneesmiddelen op voorschrift, zoals bij ons via Reservatie. U haalt en betaalt ze dan in de apotheek. Een apotheek die alleen reservaties aanneemt en niet online verkoopt, staat daarom niet op de lijst van internetapotheken.

Meer info
Geneesmiddelen kopen op internet (FAGG) ↗
Zes tips om veilig online geneesmiddelen te kopen (FAGG) ↗
Lijst van vergunde internetapotheken (FAGG) ↗

Uw apotheker behandelt al uw gegevens vertrouwelijk en zorgvuldig. U kan rekenen op het beroepsgeheim van uw apotheker, dat net als voor artsen in de wet is vastgelegd.

Uw farmaceutisch dossier

Als u met een voorschrift bij de apotheek komt, is de apotheker wettelijk verplicht om de gegevens ervan bij te houden in uw farmaceutisch dossier: uw naam, die van de voorschrijver, het geneesmiddel en de datum. Wat er nog meer in staat en hoe het gedeeld wordt, leest u bij Gedeeld Farmaceutisch Dossier (GFD). De apotheek bewaart deze gegevens minstens tien jaar.

Wie krijgt uw gegevens?

De apotheker mag een voorschrift of wat erop staat niet doorgeven zonder uw schriftelijke toestemming. Alleen in enkele uitzonderlijke gevallen mogen bepaalde instanties de gegevens inkijken zonder uw toestemming, zoals het gerecht, de farmaceutische inspectie of de controlediensten van het RIZIV. Dat gebeurt zelden.

Uw rechten

U kan uw gegevens bij de apotheek inkijken en er een afschrift van vragen; het eerste afschrift is gratis. Tot drie jaar na het voorschrift kunnen u of uw arts een letterlijk afschrift van een voorschrift vragen.

Meer info
Uw rechten als patiënt (FOD Volksgezondheid) ↗
Koninklijk besluit van 21 januari 2009 over de apotheken (Belgisch Staatsblad) ↗